COVID-19 hastaları genellikle baş ağrısı, kafa karışıklığı ve diğer nörolojik semptomları olduğunu bildirir, ancak doktorlar, hastalığın enfeksiyon sırasında beyni nasıl hedef aldığını tam olarak anlamamaktadır. Yeni bir araştırmaya göre araştırmacılar, COVID-19’un merkezi sinir sistemini nasıl etkilediğini ayrıntılı olarak gösterdi. Bulgular, insan olmayan bir primat modelinde SARS-CoV-2 enfeksiyonu ile ilişkili nöropatolojinin ilk kapsamlı değerlendirmesidir. Araştırmacılar, nöron hasarı ve ölümü de dahil olmak üzere beyne giden kan akışının veya oksijenin azalmasıyla tutarlı ciddi beyin iltihabı ve yaralanması buldu. Ayrıca beyinde küçük kanamalar buldular. Şaşırtıcı bir şekilde, bu bulgular virüs nedeniyle ciddi solunum yolu hastalığı yaşamayan kişilerde mevcuttu. on yıllar beyinler üzerinde çalışıyor. Primat merkezi, 2020 baharında COVID-19 pilot programını başlattıktan kısa bir süre sonra, enfekte olmuş birkaç deneğin beyin dokusunu incelemeye başladı. SARS-CoV-2 enfeksiyonu nedeniyle beyinde görülen hasarın boyutunu belgeleyen ilk bulguları o kadar çarpıcıydı ki, sonuçların açıkça enfeksiyona atfedilebildiğinden emin olmak için bir sonraki yılı çalışma kontrollerini daha da iyileştirmekle geçirdi. “Denekler önemli solunum semptomları yaşamadığından, beyinde bulduğumuz hastalık şiddetine sahip olmalarını kimse beklemiyordu.”  Ancak bulgular belirgin ve derindi ve inkar edilemez bir şekilde enfeksiyonun bir sonucuydu.” Bulgular ayrıca COVID-19’dan ölen kişilerin otopsi çalışmalarıyla da tutarlıdır ve insan olmayan primatların, insanların hastalığı nasıl deneyimlediği konusunda uygun bir model veya vekil olarak hizmet edebileceğini düşündürmektedir. Nörolojik komplikasyonlar genellikle SARS-CoV-2 enfeksiyonunun ilk semptomları arasındadır ve en şiddetli ve kalıcı olabilir. Aynı zamanda, komorbiditesi olan ve olmayan ve değişen derecelerde hastalık şiddeti olan her yaştan insanı ayrım gözetmeksizin etkilerler.  SARS-CoV-2’nin beyni nasıl etkilediğini araştıran bu ve gelecekteki çalışmaların, COVID-19 ve uzun süreli COVID’nin nörolojik sonuçlarından muzdarip hastaların anlaşılmasına ve tedavisine katkıda bulunacağını umuyor.

“Bugünkü vaka sayısı: 11.094 Esneklikten sıkı tedbire dönmeli ve ilk doz aşımızı hemen yaptırmalıyız” Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’nın bu sözü dikkat çekiyor. Yapılan yoğun aşılama programına rağmen corona virüsün yol açtığı Covid-19 vakaları yeniden hızlı bir artış eğilimine girdi.

Aşılama ile birlikte vaka sayılarında düşüş bekleniyordu, ancak beklenen olmadı, günlük vaka sayısı 11 bini geçti.  Virüs kalabalıktan ve içiçe girilen ortamlardan besleniyor. Temmuz’un başından itibaren de sosyal hareketlilik arttı. Bulaştırıcılık özelliği diğer varyantlara göre Delta varyantında yüzde 60 daha fazla. Bu da vaka sayılarının artmasındaki önemli nedenlerden biri olarak kabul ediliyor. Hükümetin bayram sonrası sıkı tedbirler alarak, tekrar yasakları geri getirmesi konuşulan konular arasında güncelliğini koruyor.

Mevcut COVID-19 aşıları grubu, ciddi hastalıkları ve ölümü etkili bir şekilde önler ve varyantlara karşı önemli koruma sağlar. Ancak izin verilen aşılar, tüm enfeksiyonları engellemede yüzde 100 etkili değildir. Bu açığı gidermek için bilim adamları, SARS-CoV-2’ye karşı daha güçlü ve daha dayanıklı bağışıklık sağlayan aşılar sunmanın yeni yollarını araştırıyorlar. Umut verici bir yaklaşım, koldaki bir iğneyi burnuna bir spreyle takas etmek olabilir.

Geçtiğimiz birkaç ay boyunca, bazı üreticiler üçüncü bir doz vermek için destekleyici aşılar hazırlarken, bir avuç umut verici çalışma farelerde, yaban gelinciğinde, hamsterlarda ve insan olmayan primatlarda burun içi aşıların etkinliğini ortaya çıkardı. Ayrıca , şu anda faz 1 klinik denemelerinde olan, burun spreyleri olarak uygulanan altı aday COVID-19 aşısı bulunmaktadır. Bu aşılar piyasaya çıkarsa, immünologlar, virüsün burun ve üst solunum yollarının mukoza zarları yoluyla bizi doğal olarak enfekte etme şekline daha çok benzedikleri için daha iyi koruma sağlayabileceğini söylüyorlar. Ve immünologlar, bunun bağışıklık tepkisinde bir fark yarattığını söylüyor.

Koldan bir atış, bizi içten dışa aşılamak gibidir. Tüm vücutta bağışıklık oluşturur ve bu antikorların bir kısmı solunum yollarına ve burun yollarına damlar. Ancak burun spreyi tam tersi şekilde çalışır, önce enfeksiyon bölgesini, sonra vücudun geri kalanını güçlendirir.

Daha pratik bir aşı

Mukoza zarlarını hedef alan aşılar yeni değil. Çocuk felci ve kolera gibi enfeksiyonlarla savaşmak için onaylanmış birçok oral aşı vardır. Buradaki fikir, intranazal aşıların solunum yolunu hazırlamasıyla aynı şekilde bağırsak yolunun mukozal dokularını hazırlayacaklarıdır. Çoğu durumda, canlı zayıflatılmış oral çocuk felci aşısında olduğu gibi, bu aşılar atıştan daha iyi çalışır. Ancak genel olarak aşı ortamında burun içi aşılar nadirdir. Birçoğu pandeminin bunu değiştireceğini umuyor.

Bilim adamları, “COVID, her zaman gözümüzün önünde saklanan bazı şeylerin gelişimini gerçekten hızlandırdı” diyor. Bu yılın başlarında, insan olmayan primatlarda bir doz intranazal aşıdan sonra güçlü bir yanıt gösteren bir çalışma yayınlandı . Bu tür aşıları geliştirmenin bir başka yararının da, özellikle dünya çapında iyi kurulmuş sağlık sistemlerine sahip olmayan yerlerde, uygulanmalarının daha kolay olabileceğine dikkat çekiyor. 

Bulgular, bazı insanların, özellikle çocukların, COVID-19’a neden olan koronavirüs SARS-CoV-2 enfeksiyonuna karşı neden diğerlerinden çok daha dirençli göründüğünü açıklamaya yardımcı olabilir. Ayrıca, hangi kişilerin COVID-19’un en şiddetli semptomlarını geliştirmesinin muhtemel olduğunu tahmin etmeyi de mümkün kılabilir.

Katil T hücreleri adı verilen söz konusu bağışıklık hücreleri, kan ve lenfte dolaşarak dokulara park eder ve yerleşik hücreler üzerinde yakın dur işlemleri gerçekleştirir. 1 Temmuz’da yayınlanan çalışma, en hasta COVID-19 hastalarından alınan öldürücü T hücrelerinin daha önce soğuk algınlığına neden olan koronavirüslerle daha önce karşılaşma belirtileri olduğunu gösterdi.

COVID-19’a karşı bağışıklığa ilişkin tartışmalar genellikle antikorlar, yani bir virüs savunmasız bir hücreye bulaşmadan önce tutunabilen proteinler üzerinde odaklanır.  Araştırmacılar bu konuda, “Patojenler hızla evrimleşir ve kritik özelliklerini antikorlarımızdan gizlemeyi öğrenir” dedi. Ancak T hücreleri patojenleri farklı bir şekilde tanır ve onları kandırmak zordur.

Hücrelerimizin tümü, son zamanlarda yaptıkları her bir proteinin bazı örneklerini peptit adı verilen küçük parçalara rutin olarak keserek ve bu peptitleri T hücreleri tarafından incelenmek üzere yüzeylerinde görüntüleyerek, iç durumlarıyla ilgili gerçek zamanlı raporlar yayınlar.

Pandemi ilerledikçe bilim adamları şöyle düşündü: “Birçok insan COVID-19’dan çok hastalanıyor veya ölüyor, diğerleri ise etrafta olduğunu bilmeden dolaşıyorlar. Neden?”

Yaygın olarak soğuk algınlığına neden olan dört koronavirüs suşunun bir veya daha fazlasının benzer bölümleriyle etkili bir şekilde aynı olduğu doğrulandı. Daha sonra, ya SARS-CoV-2 tarafından yapılan proteinlere özgü ya da bir veya daha fazla (veya hatta tümü) mevsimsel suş tarafından yapılan benzer proteinlerde bulunan 24 farklı peptit dizisinden oluşan bir panel oluşturdu.

Araştırmacılar, COVID-19 pandemisi başlamadan önce sağlıklı donörlerden alınan kan örneklerini analiz ettiler, yani pek çoğu muhtemelen soğuk algınlığına neden olan koronavirüs suşlarına maruz kalmış olsa da, SARS-CoV-2 ile hiç karşılaşmamışlardı. Bilim adamları, panelde temsil edilen her bir peptidi hedefleyen T hücrelerinin sayısını belirlediler.

Diğer koronavirüslerle paylaşılan SARS-CoV-2 peptitlerini hedef alan, maruz kalmayan bireylerin öldürücü T hücrelerinin, yalnızca SARS-CoV-2’de bulunan peptitleri hedefleyen öldürücü T hücrelerinden daha fazla çoğalma olasılığının olduğunu buldular.  Araştırmacılar, bu paylaşılan peptit dizilerini hedefleyen T hücrelerinin muhtemelen daha önce bir veya başka bir daha nazik koronavirüs suşu ile karşılaştığını ve yanıt olarak çoğaldığını söyledi.

Bu öldürücü T hücrelerinin çoğu “hafıza” modundaydı, diye eklediler.

Bilim adamları, “Hafıza hücreleri, bulaşıcı hastalık savunmasında açık ara en aktif olanlardır. Tekrarlayan bir patojenle savaşmak için sahip olmak istediğiniz şey onlar. Aşıların üretmesi gereken şey onlar” dediler.

Sosyal medyadaki kötü haberler arasında durmadan gezinme ve ortaya çıkan her endişe verici haberi okuma diye tanımlıyor uzmanlar, bu alışkanlığı… Bu, ne yazık ki COVID-19 pandemisi sırasında yaygınlaşmış gibi görünen bir alışkanlıktır.

Beynimizin biyolojisi bunda rol oynayabilir. Bazı araştırmacılar, bir insanın, istenmeyen bir olumsuz olay hakkındaki bilgileri öğrenme veya bunlardan saklama seçeneği ile karşı karşıya kaldığında, bireyin muhtemelen önleme gücüne sahip olmadığı, aktif hale gelen beyindeki belirli alanları ve hücreleri belirlediler.

Yapılan araştırmalar neticesinde ortaya çıkan bulgular, obsesif-kompulsif bozukluk ve anksiyete gibi psikiyatrik durumların altında yatan süreçlere ışık tutabilir. Hepimizin modern yaşamın bir özelliği olan bilgi tufanıyla nasıl başa çıktığımızdan bahsetmiyoruz bile, dikkatinizi çekeriz…

Uzmanlar bu konuda, “İnsanların beyinleri bilgi çağıyla başa çıkmak için iyi donanımlı değil. İnsanlar sürekli haberleri kontrol ediyor ve bu kontrollerin bir kısmı tamamen yararsız. Modern yaşam tarzlarımız, belirsiz ve sürekli değişen bir ortamda hayatta kalmamıza yardımcı olmak için milyonlarca yıl içinde gelişen beynimizdeki devreleri yeniden şekillendiriyor olabilir” diyor.

Ancak aynı devrelerin cezalar gibi olumsuz olarak beklenen olaylar hakkında bilgi aramaya dahil olup olmadığı açık değildi. Ne de olsa çoğu insan, örneğin bir at yarışına yapılan bir bahsin büyük bir getiri sağlayıp sağlamayacağını bilmek ister. Kötü haberler için öyle değil.

“Beynimizin gelişmediği bir dünyada yaşıyoruz. Bilginin sürekli mevcudiyeti, başa çıkmamız gereken yeni bir zorluk. Bilgi arama mekanizmalarını anlamak, toplum ve ruh sağlığı için oldukça önemli” diyor uzmanlar…

Bilim adamları, yeni koronavirüsün akciğerlere ve vücudun diğer bölümlerine nasıl saldırdığına dair birçok şaşırtıcı yönü hala çözüyor. En büyük ve yaşamı tehdit eden gizemlerden biri, virüsün vücuttaki oksijen seviyelerinin anormal derecede düşük olduğu ve çok uzun süre tespit edilmezse hayati organlara onarılamaz şekilde zarar verebilecek bir durum olan “sessiz hipoksiye” yani oksijen yetmezliğine nasıl ve neden olduğudur. Şimdi, bilgisayar modelleri ve gerçek hasta verileriyle karşılaştırmalar sayesinde, dünyanın bir çok üniversitelerindeki biyomedikal mühendisleri ve işbirlikçiler gizemi çözmeye başladılar.

Tehlikeli derecede düşük oksijen seviyeleri yaşamasına rağmen, ciddi COVID-19 vakalarıyla enfekte olmuş birçok kişi bazen nefes darlığı veya nefes almada zorluk belirtisi göstermez. Hipoksinin sessizce hasar verme yeteneği, “sessiz” olarak adlandırılmasının nedenidir. Koronavirüs hastalarında enfeksiyonun önce akciğerlere zarar verdiği ve akciğerlerin bazı kısımlarını düzgün çalışamaz hale getirdiği düşünülüyor. Bu dokular oksijen kaybeder ve çalışmayı durdurur, artık kan akışını oksijenle doldurmaz ve sessiz hipoksiye neden olur. Ancak bu domino etkisinin tam olarak nasıl oluştuğu şu ana kadar netlik kazanmadı.

Son olarak, araştırmacılar bilgisayar modellerini kullanarak COVID-19’un akciğerlerin normal şekilde çalışması için ihtiyaç duyduğu normal hava-kan akışı oranına müdahale edip etmediğini tespit etti.

Bu tür uyumsuz hava-kan akış oranının astım hastaları gibi birçok solunum yolu hastalığında meydana gelen bir şey olduğunu ve COVID-19’da gözlemlenen şiddetli, sessiz hipoksiye olası bir katkıda bulunabileceğini söylüyor. hastalar. Modelleri, bunun sessiz hipoksi nedeni olması için, akciğer taramalarında yaralı veya anormal görünmeyen akciğer bölümlerinde uyumsuzluğun olması gerektiğini öne sürüyor.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, aşılama sürecine ilişkin bir paylaşım yaptı. Bakan Koca, bugün en az 450 bin kişinin aşı randevusu olduğunu duyurdu. Bakan Koca ayrıca, “Yerli aşımız son aşamada. FAZ 3 insan çalışmasında gönüllü olun, sonuca birlikte ulaşalım.” dedi.